|
Valse mensen
In vechtpartijen uitgelopen feesten, in elkaar geslagen bejaarden, gemolesteerde buschauffeurs, aangevallen conducteurs. Bijna dagelijks voorkomend nieuws.
'Maar,' denk ik dan, 'een feest! Een bejaarde! Een buschauffeur! Een conducteur!' Daar is toch niets bedreigends aan? Of ben ik nou gek?
Zet een levend wezen met zijn rug tegen de muur en het bijt van zich af. Met gegrom, een bepaalde gelaatsuitdrukking, een bepaalde lichaamshouding of het maken van lawaai wordt aangeven dat de grens bereikt is. Je kunt zelfs doen alsof je aanvalt als intimidatiemiddel. Schijn spaart beide partijen, dat is een natuurwet.
Het niet kunnen hanteren van die schijn noemen wij 'vals'. 'Vals' is eigenlijk niets anders dan het niet kunnen onderscheiden van echt en niet echt. Als je stoeit met een hond en hij valt je onverwachts aan, dan noemen we zo'n hond vals. Als je dolt met een kat en hij grijpt je meedogenloos tussen zijn klauwen, dan noemen we zo'n kat vals. Als je een konijn aait en het bijt je, dan noemen we zo'n konijn vals.
Dit soort huisdieren is niet snel vals van zichzelf. Ze worden vals gemaakt. Dieren die vals zijn, hebben vaak geen liefde gekend, zijn opgehitst, opzettelijk angstig gemaakt, hebben inconsequent slaag gehad, en is afgeleerd op de eigen natuur te vertrouwen.
Hebben valse mensen dan ook geen liefde gekend? Zijn die ooit opgehitst, opzettelijk angstig gemaakt, hebben ze inconsequent slaag gehad, hebben ze afgeleerd hun eigen natuur te vertrouwen? Is dat genoeg om niet in staat zijn het spel, de schijn, van vechten op leven en dood te onderscheiden? Zit er dan toch een valse adder onder het gras van onze opvoeding? Leidt vroegtijdige zelfstandigheid van het kind tot onvermoede valsheid op latere leeftijd? Leidt bekijken van tekenfilms waarin vechten wordt afgeschilderd als grappig en ongevaarlijk tot valsheid? Maken al die films waarin geweld de overhand heeft en geweld zin zinvol moet lijken omdat het ten dienste staat van het behalen van het eigen gelijk, mensen vals? Of is het misschien zo dat mensen die niet of te weinig de gelegenheid kregen om te spelen - noem stoeien, noem kwartetten, schaken, wedstrijdje doen, verstoppertje spelen, boomhutten bouwen, tikkertje, haasje-over en dat soort vrolijke, in gezelligheid gedrenkte
leerprocessen voor later - een grotere kans hebben om vals te worden? Leidt welvaart met het wegvallen van echte dreigende situaties als honger, pijn en dood tot onvermogen om juiste inschattingen te maken van situaties waarin het even tegenzit?
Is het knellende keurslijf van deze overgereguleerde samenleving deze mensen teveel geworden? Wordt-ie vals in een samenleving die verontmenselijkt is door een overmaat aan systematisering en automatisering? Wordt een mens vals als-ie te weinig vrijheid heeft? Of zijn valse mensen simpelweg teveel verwend? Zijn mensen die vals worden omdat ze iets te horen krijgen wat ze niet zint gevormd in een te vrije opvoeding? Hapt men daarom naar het gezag? Lopen daarom feesten uit in hevige vechtpartijen? Ik kan er met mijn pet niet bij en ik blijf maar doorgaan met het stellen van vragen, gevoed vanuit de verbijstering over het feit dat er zoveel valsheid in de mens zit. Valsheid wordt gerekend tot een karaktertrek die je niet zomaar kunt veranderen. Van een valse hond zul je niet zo gauw een lief en aaibaar gezelschapsdier maken. Ik ben bang dat dat bij een vals mens niet veel anders is.
|
Relevant
|
